Một số biện pháp làm đồ dùng đồ chơi sáng tạo cho trẻ 5-6 tuổi

0
289
Một số biện pháp làm đồ dùng đồ chơi sáng tạo cho trẻ 5-6 tuổi

Kinh nghiệm sưu tầm nguyên vật liệu làm đồ dùng, đồ chơi nhằm phát huy tính tích cực cho trẻ 5-6 tuổi. Như chúng ta đã biết, trong cuộc sống của chúng ta có rất nhiều điều kỳ diệu, kỳ diệu từ thế giới của con người, kỳ diệu từ thế giới của thiên nhiên… và có một điều kỳ diệu hơn nữa từ những cái rất nhỏ đó là những nguồn nguyên, vật liệu phế thải.

Chúng ta có thể làm ra được nhiều thứ, tạo ra các đồ dùng, đồ chơi (ĐDĐC) mới phục vụ cho con người và rất có ý nghĩa đặc biệt đối với trẻ mầm non. Từ những sáng tạo đồ dùng học tập từ phế liệu trẻ sử dụng vào các trò chơi rất bổ ích và có ý nghĩa.

1. Chuẩn bị nguồn nguyên vật liệu phong phú.

Nguyên vật liệu để làm đồ dùng, đồ chơi cho trẻ vô cùng phong phú và đa dạng, dễ tìm. Những vật liệu chủ yếu được lấy từ thiên nhiên và các vật liệu tái chế tìm thấy trong gia đình, ngoài cửa hàng, trong sinh hoạt hằng ngày của trẻ ở lớp,…

Nguyên vật liệu từ thiên nhiên: Vỏ ốc, vỏ sò, rơm, gỗ, tre, trúc, lá cây, hột hạt,…những nguyên vật liệu này dễ tìm thấy và gần gũi với trẻ.

Nguyên vật liệu tái chế: chai nhựa, giấy bìa, tạp chí, thùng giấy,…Đây là nguồn nguyên liệu vô cùng phong phú, dễ kiếm để làm thành những món đồ dùng, đồ chơi đa dạng, hấp dẫn trẻ.

Nguyên vật liệu mua sẵn: giấy màu, nỉ, keo, nước sơn,…Chúng rất phong phú về chủng loại.

Để làm phong phú thêm cho nguồn nguyên vật liệu của lớp, trong buổi họp phụ huynh ngay từ đầu năm học, tôi đã nêu lên tầm quan trọng của đồ dùng đồ chơi sáng tạo đối với sự phát triển của trẻ. Qua đó, tôi vận động phụ huynh cùng sưu tầm, đóng góp nguyên vật liệu phế thải, đồ vật sẵn có trong cuộc sống hàng ngày để cô và trẻ làm đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho các hoạt động.

Không những thế, hằng ngày tôi còn hướng dẫn trẻ sưu tầm các nguyên vật liệu để làm đồ dùng đồ chơi bằng cách, tôi chuẩn bị một cái sọt nhựa để ở góc lớp, khi trẻ ăn quà bánh có cái hộp, chai nhựa, muỗng nhựa,… thì bỏ trẻ vào và cuối mỗi ngày tôi rửa sạch, phơi khô, khi cần sẽ lấy ra sử dụng.

Lưu ý khi sử dụng các nguyên vật liệu tái chế là luôn luôn đảm bảo sạch sẽ và an toàn.

Các nguyên làm đồ chơi từ vật liệu tái chế cho trẻ không sắc, nhọn, dễ vỡ có thể gây thương tích cho trẻ, các loại hột hạt không quá nhỏ so với kích thước quy định về đồ dùng đồ chơi mầm non.

2. Sáng tạo từ nguyên vật liệu làm đồ dùng đồ chơi.

Trước khi làm đồ chơi, tôi phải quan sát vật liệu: Nhìn màu sắc, hình dáng, tính chất của chúng, từ đó suy nghĩ tìm ra ý tưởng sẽ làm đồ dùng, đồ chơi gì từ các nguyên vật liệu đó.

Ví dụ: Với hủ sữa chua, có màu trắng, hình dạng hơi giống hình trụ tròn, tôi có ý tưởng sẽ làm một chú heo xinh xắn. Hoặc với chiếc túi nhựa màu đỏ rất đẹp, tôi sẽ cắt và làm thành những chậu hoa,…

Để việc sưu tầm tái chế chai nhựa thành đồ dùng học tập có hiệu quả cao. Tôi lập một kế hoạch cụ thể về những nguyên vật liệu và đồ dùng đồ chơi cần làm cho từng chủ đề trong suốt một năm học.

Kế hoạch sưu tầm nguyên vật liệu làm đồ dùng đồ chơi cho từng chủ đề

Kế hoạch sưu tầm nguyên vật liệu làm đồ dùng đồ chơi cho từng chủ đề:

STT

TÊN CHỦ ĐỀ

TÊN ĐỒ DÙNG ĐỒ CHƠI

NGUYÊN VẬT LIỆU CHUẨN BỊ

1 Trường Mầm non Đu quay, bập bênh, ngôi trường mầm non, ba lô,… Hủ sữa chua, muỗng nhựa, que kem, thùng giấy, nỉ, nút áo, dây gân,…
2 Bản thân Nón, dép, chiếc lược, gương, quần, áo,… Hủ rau câu, mút xốp, nỉ, vải vụn,…
3 Gia đình Xoang, ly, máy xay sinh tố, đèn ngủ, quạt máy, ti vi, tủ lạnh, bàn, ghế,… Chai nước ngọt, hủ sữa chua, thùng giấy, các khối gỗ vụn, màu sơn,…
4 Nghề nghiệp Cuốc, liềm, cưa, xẻng, nón lá, rổ, ống nghe,… Phim chụp x quang, lõi giấy vệ sinh, giấy bìa cứng, nan tre, ống nhựa dẻo, hủ rau câu,…
5 Thiên nhiên Dù, áo mưa, ghế tắm biển,… Vải vụn, len, que kem, túi nhựa,…
6 Giao thông Xe ô tô, xe đạp, tàu, thuyền, đèn tín hiệu giao thông, vạch kẽ đường,…. Thùng giấy, nỉ, giấy vụn, tăm tre, que kem, giấy bìa cứng, ống hút,…
7 Thực vật Cây xanh, hoa, cỏ, cây ăn quả, rau, củ,… Bịt mũ, dây ni lông, len, chai sữa susu, bìa mủ, chai nước ngọt, kẹt bần,…
8 Quê hương – Bác Hồ Nhà sàn, hoa sen,… Que kem, lõi giấy vệ sinh, đĩa nhạc,…
9 Động vật Các con vật: vịt, gà, mèo, voi, công, cá, chim, bướm,… Vỏ sò, nghêu, hủ sữa chua, bình nước rửa chén, chai dầu gội, muỗng sữa chua,…
10 Trường tiểu học Ngôi trường, cột cờ, cặp, sách, vở,… Que đè lưỡi, giấy bìa cứng, ống hút,…

Bên cạnh đó, tôi còn làm đồ dùng đồ chơi bằng nguyên vật liệu phế thải để cho trẻ hoạt động ở các góc chơi giúp phát huy trí tuệ, tính sáng tạo và khả năng tư duy của trẻ như chiếc máy in dùng in hình ảnh cho trẻ chơi ở góc tạo hình, bông hoa kỳ diệu cho trẻ học toán ở góc học tập, cây xanh, hàng rào lắp ghép cho trẻ chơi góc xây dựng, máy rút tiền cho trẻ chơi góc bán hàng,…

Làm đồ dùng, đồ chơi cho các hoạt động ở lớp

3. Làm đồ dùng, đồ chơi cho các hoạt động ở lớp.

Có rất nhiều cách sáng tạo đồ dùng, đồ chơi cho trẻ mầm non từ nguyên vật liệu như chai nước, đĩa nhạc cũ, lá cây khô, giấy báo, tạp chí, lốp xe cũ,…..Những đồ dùng, đồ chơi này rất mới lạ sẽ đem lại cảm giác thích thú cho trẻ.

Khi làm, chúng ta cần xác định đồ dùng, đồ chơi cần làm là các đối tượng cụ thể, đơn lẻ, hoặc nhóm đối tượng như là đồ dùng sinh hoạt, con vật, phương tiện giao thông,…

Ví dụ: Con mèo, xe đạp, chiếc thuyền, cái ly, chiếc nón, đôi dép,…

Đồ dùng, đồ chơi cũng có thể là các đối tượng, nhân vật trong một câu chuyện nhất định.

Ví dụ như: Nhân vật ba chú heo trong câu chuyện “Ba chú heo con”.

Hoặc đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho hoạt động cụ thể nào trong lớp học như: đồ dùng đồ chơi phục vụ hoạt động học, hoạt động góc, hoạt động chơi ngoài trời.

Sau khi đã xác định được những món đồ dùng, đồ chơi cần làm, chúng ta sẽ lựa chọn nguyên vật liệu phù hợp, vẽ hình các chi tiết sao cho phù hợp, khoa học và phải đảm bảo yếu tố thẩm mỹ. Nếu là sản phẩm của trẻ thì cô gợi ý để trẻ có thể đơn giản các chi tiết lại theo khả năng của trẻ.

Ví dụ: Làm con công từ hủ và muỗng sữa chua để dạy trẻ trong hoạt động làm quen với toán: Đếm đến 8, nhận biết số lượng và chữ số 8, chủ đề “Một số loài chim”.

Trước tiên, cô cùng trẻ thu gom những hủ và muỗng sữa chua mà trẻ ăn vào cuối tuần, rửa sạch, phơi khô. Sau đó, cô vận động phụ huynh hỗ trợ nước sơn và sơn màu cho các hủ sữa chua đó. Khi các nguyên vật liệu đã đầy đủ, cô tiến hành cho trẻ cùng làm với cô: chọn hủ sữa chua làm thân công, muỗng làm đầu và đuôi công, cắt thêm các chi tiết nhỏ tạo mỏ, mắt cho công,…

Sản phẩm hoàn thành, trẻ rất thích vì được tự tay mình làm và tích cực hoạt động với chúng. Qua đó, dạy trẻ đếm số lượng chim công trong phạm vi 8, tìm đủ 8 chú công cho vào một chuồng và tìm số dán lên chuồng, cho mỗi chú chim công ăn 8 hạt ngô,…

Hay với hoạt động kể chuyện “Món quà đặc biệt”, tôi đã dùng hủ sữa chua, chai nước ngọt, len, nỉ, ống nước, lon sữa,… để làm thành các con vật (thỏ, gấu, hươu, sóc), cây xanh, cỏ, tạo thành mô hình xoay về câu chuyện và kể cho trẻ nghe, trẻ rất thích thú và chăm chú lắng nghe. Vì vậy, trẻ lĩnh hội được nội dung câu chuyện một cách dễ dàng.

Không chỉ hoạt động học, mà hoạt động chơi ngoài trời tôi cũng làm rất nhiều đồ dùng, đồ chơi tạo cho trẻ sự hứng thú, tích cực tham gia, hạn chế sự chạy nhảy tự do gây nguy hiểm cho trẻ.

Chẳng hạn như: Tôi dùng những lon nước ngọt đã qua sử dụng tạo thành hình dạng ống chui, đặt trên thảm cỏ của sân trường và cho trẻ chơi bò chui qua ống dài; Hoặc tôi dùng lốp xe cũ sơn màu, luồn dây và treo bên dưới các gốc cây cho trẻ chơi xích đu; Dùng các chai sữa susu cho trẻ xếp thành đường hẹp và chơi đi trong đường hẹp; Sử dụng những đoạn tre sơn màu làm thành cầu khỉ cho trẻ chơi đi thăng bằng trên cầu khỉ,…

Ở hoạt động góc, tùy theo từng chủ đề, tôi lựa chọn nguyên vật liệu và làm những đồ dùng, đồ chơi cho các góc phù hợp với chủ đề đang thực hiện.

Ví dụ: ở góc xây dựng, chủ đề trường mầm non, tôi đã sử dũng các hủ sữa probi sơn màu cho trẻ xếp hàng rào, dùng nắp chai cho trẻ sắp xếp và chia các khu vực trong trường, làm cây xanh từ túi nhựa, ngôi trường từ que kem, bông hoa từ ống hút, cổng bằng ống chỉ,…các đồ chơi đó đều làm theo tiêu chí tháo lắp được. Trẻ sẽ sử dụng lắp ghép lại và xây trường mầm non của bé, giúp phát triển khả năng tư duy, sáng tạo cho trẻ.

Để sử dụng đồ dùng đồ chơi mầm non tự làm có hiệu quả thì phải có sự tính toán ngay từ khi chuẩn bị làm (làm cái gì? Làm nhằm phục vụ cho hoạt động nào?…) để tránh lãng phí thời gian, công sức và tiền bạc; Làm những đồ dùng, đồ chơi mà trong lớp không có hoặc không thể thay thế được; Khi làm chú ý đến tính sư phạm, tính thẫm mỹ, tính sáng tạo, tính kinh tế của đồ dùng, đồ chơi.

Đồ dùng, đồ chơi sử dụng trong lớp đa số từ các nguyên vật liệu gần gũi nhất, dễ tìm thấy. Ví dụ như: Chai nước ngọt, hủ sữa chua, ống hút, nắp chai,… Với những nguyên vật liệu đó, cô và trẻ có thể làm những con vật, chậu hoa, cây xanh,… hay sử dụng để chơi trong một số hoạt động khác như xếp hàng rào, chơi bán hàng,…

Đồ dùng, đồ chơi tự tạo có ý nghĩa và tác dụng rất tốt góp phần to lớn trong giáo dục, phát triển trẻ toàn diện, qua quá trình thực nghiệm trên lớp, khi trẻ chơi với đồ chơi sáng tạo và độc đáo này giúp cho trẻ phát triển rất nhiều mặt:

  • Để giúp trẻ phát triển các giác quan, các tố chất vận động, tôi đã làm một số đồ dùng, đồ chơi như: Bộ cà kheo từ gáo dừa, bộ cổng chui, cột ném bóng bằng lốp xe cũ, bộ đồ chơi boling từ chai nước ngọt, thùng giấy và quả triều tử,…Khi hoạt động với những đồ dùng, đồ chơi này giúp trẻ rèn luyện các kỹ năng đi, bò, ném, cầm, nắm, lăn,…và sự phối hợp tay, chân, mắt để thực hiện có hiệu quả.
  • Từ chiếc đĩa nhạc cũ, tôi tạo ra bông hoa kỳ diệu, trên mỗi cánh hoa có gắn số hoặc chữ cái, hình ảnh về chủ đề,…giúp trẻ làm quen với toán, tìm hiểu môi trường xung quanh, nhận biết chữ cái,…Từ đó, giúp phát triển khả năng nhận thức ở trẻ.
  • Phát triển ngôn ngữ cũng không kém phần quan trọng với trẻ. Chính vì vậy, tôi đã suy nghĩ và tạo ra quyển sách diệu kỳ từ bìa lịch cũ, nỉ, keo gai, giấy bìa màu,…Trong quyển sách sẽ có tên câu chuyện, tranh về nội dung câu chuyện. Khi chơi, trẻ sẽ ghép các chữ cái thành tên câu chuyện, tô màu tranh, sắp xếp hình ảnh theo trình tự nội dung câu chuyện, vẽ tranh về nội dung câu chuyện và kể lại câu chuyện bằng ngôn ngữ của trẻ.
  • Hay đơn giản chỉ là những chiếc phách tre, những cái xúc xắc làm từ lon nước ngọt được trang trí thêm những hình ảnh ngộ nghĩnh, thu hút trẻ tích cực hoạt động ở góc âm nhạc. Trẻ hát và thể hiện tình cảm của mình qua giai điệu bài hát vui tươi, da diết,…giúp phát triển những xúc cảm, tình cảm ở trẻ.
  • Không những thế, trong giờ hoạt động tạo hình, hay ở góc chơi tạo hình, tôi luôn luôn chuẩn bị nhiều nguyên vật liệu muỗng nhực, hủ sữa chua, chai nước ngọt, lá cây khô, màu nước, keo,…để trẻ thỏa thích tạo ra những sản phẩm cho riêng mình và phù hợp với chủ đề thực hiện. Nhờ vậy, khả năng thẫm mỹ ở trẻ ngày càng phát triển tốt hơn.

Từ những kinh nghiệm làm đồ chơi từ những nguyên vật liệu, tôi đã rút cho mình được nhiều bài học: Tận dụng những đồ vật phế thải ở xung quanh và luôn tạo điều kiện cho trẻ được học, được chơi, được tham gia vào quá trình làm đồ chơi cùng với cô giáo một cách hứng thú; thỏa mãn ở trẻ nhu cầu được hoạt động tìm tòi, khám phá,… Có như vậy thì kỹ năng, tư duy của trẻ mới được phát triển tốt hơn.

4. Tham quan, học tập kinh nghiệm.

Để có thể sưu tầm nguyên vật liệu làm đồ dùng, đồ chơi phong phú và đa dạng cho các hoạt động, các chủ đề thì tôi còn tìm hiểu, học tập từ tài liệu, sách báo, từ bạn đồng nghiệp trong trường và từ những trường bạn, từ những cuộc thi đồ dùng đồ chơi do ngành giáo dục tổ chức.

Những bộ đồ dùng đồ chơi trưng bàytrong các hội thi được các cô làm muôn màu muôn vẻ, thật sinh động, bền, đẹp mắt, đủ màu sắc thu hút người xem. Những bộ đồ dùng này sẽ được ứng dụng rất nhiều vào trong các hoạt động giáo dục (Làm quen với toán, hoạt động góc, khám phá xã hội,…)

Thông qua việc học tập đó, tôi có thêm nhiều kinh nghiệm, hiểu biết để tìm được nguồn nguyên vật liệu thật đa dạng, tạo ra những đồ dùng, đồ chơi thu hút trẻ hoạt động tích cực hơn.

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây